İzle
Adım 1 · Teklif
Beyaz oynar
rnbqkbnr/ppp1pppp/8/3p4/3P4/8/PPP1PPPP/RNBQKBNR w KQkq - 0 22.c4. c piyonu d5’e saldırıyor ve kendini teklif ediyor. Siyah alırsa d5’teki piyon merkezden çekilmiş olur, Beyaz da e4 ile d4’ü yan yana kurabilir. Siyah d5’i …e6 ya da …c6 ile tutarsa gerilim sürer ve cxd5 seçeneği Beyaz’ın elinde kalır. Her iki halde de c4 bir hediye değil, baskıdır.
Varyant: 2.c2-c4
Karar ver
Adım 2 · Üç cevap
Siyah oynar
rnbqkbnr/ppp1pppp/8/3p4/2PP4/8/PP2PPPP/RNBQKBNR b KQkq - 0 2Hamle Siyah’ta. Üç normal cevap var; biri merkezi terk ediyor.
Hangi cevap d5’teki merkez piyonundan vazgeçiyor?
Kısa kontrol
- Al: …dxc4
- Tut: …e6
- Tut: …c6
Doğru cevabı göster
Doğru cevap: Al: …dxc4 — …dxc4 piyonu alır ve d5 boşalır. Beyaz e4 ile d4’ü yan yana dizer, Bxc4 da birkaç hamle içinde piyonu geri toplar. Oynanabilir, ama merkezi rakibe teslim eder.
- Tut: …e6 — …e6 piyonu d5’te tutar ve ona destek verir: Ortodoks yol. c8’deki fil şimdilik içeride kalır; bedeli bu.
- Tut: …c6 — …c6 da d5’i tutar; adı Slav. Üstelik c8’deki filin dışarı çıkma yolunu açık bırakır. Hiçbir şeyden vazgeçilmiyor.
Senin hamlen
Adım 3 · Sakince geri al
Beyaz oynar
rnbqkbnr/ppp1pppp/8/8/2pP4/8/PP2PPPP/RNBQKBNR w KQkq - 0 3Siyah aldı. Piyonun peşinden vezirle koşma. Onu, zaten gelişmek isteyen bir taşla geri almaya hazırlan.
İpucu: Piyonu vezirle değil, gelişim sağlayan bir hamleyle geri al.
Hamle: 3.e2-e3
3.e3. Sırada fil c4’te alacak ve geri alırken gelişmiş olacak. Siyah, vezir kanadını zayıflatmadan piyonu tutamaz.
Burada bunlar da iyi
3.Ng1-f3— Bu da ana varyant: önce Nf3, sonra e3; fil yine c4’te alır.3.e2-e4— Bu da iyi: büyük merkez hemen kuruluyor. e4 ile d4 yan yana duruyor, ardından Bxc4 geliyor.
Neden başka bir hamle değil?
3.Qd1-a4— Şah, evet; ama …Nd7 ya da …c6 araya girer ve başka hiçbir taş gelişmezken vezir c4’ü tek başına toplamak zorunda kalır. Oynanabilir, ama daha yavaş.3.Nb1-c3— Oynanabilir, ama …a6 ve …b5 piyonu bir süre tutar: at, c4 konusunda hiçbir şey yapmıyor. Önce e3.3.b2-b3— …e5! d4’e vurur, ardından …Bb4+ gelir: Siyah hem fazla piyonu korur hem gelişimde öne geçer. Devamı:3…e7-e5
İzle
Adım 4 · Siyah piyona yapışıyor
Siyah oynar
rnbqkbnr/ppp1pppp/8/8/2pP4/4P3/PP3PPP/RNBQKBNR b KQkq - 0 3Siyah piyonu tutmaya çalışıyor: …b5, c4’ü koruyor. Sağlam görünüyor. Değil.
Yanıt: 3…b7-b5
Senin hamlen
Adım 5 · Zinciri kır
Beyaz oynar
rnbqkbnr/p1p1pppp/8/1p6/2pP4/4P3/PP3PPP/RNBQKBNR w KQkq - 0 4c4’ü b5 piyonu tutuyor. Tutan piyona saldır.
İpucu: b5’teki piyon c4’ü tutuyor. b5’e saldır.
Hamle: 4.a2-a4
4.a4! b5–c4 zinciri tam dibinden vuruluyor. …c6 axb5 cxb5 sonrası piyonlar korumasız kalır; …bxa4 Qxa4+ sonrası ise vezir c4’ü şah çekerek toplar.
Neden başka bir hamle değil?
4.Ng1-f3— Oynanabilir, ama Siyah’a …c6 ve …a6 için bir hamle verir ve zincir betonlaşır. a4, hem de şimdi.4.b2-b3— …cxb3 ve Bxb5+ c6 sonrası piyonlar değişilir; Beyaz materyali geri alır, fazlası yok. Oysa a4 doğrudan kazanır.4.Qd1-f3— …c6 ve vezir granite toslar; zincir ayakta.4.Nb1-c3— …a6 ve b5–c4 zinciri, arkasındaki a6 sayesinde ayakta kalır; saldıran taşı yanlış seçtin.
Senin hamlen
Adım 6 · Çifte saldırı
Beyaz oynar
rnbqkbnr/p3pppp/8/1p6/2pP4/4P3/1P3PPP/RNBQKBNR w KQkq - 0 6Siyah …c6 ile tutundu ve geri aldı. b5’teki piyon korumasız ve c4’ün tek koruyucusu o. a8’e giden uzun çapraz da açık. Çifte saldırıyı bul.
İpucu: a8’deki kale, açık bir çaprazın tam ucunda oturuyor. Ona hangi taşın eli uzanır?
Hamle: 6.Qd1-f3
6.Qf3! Vezir, açık çapraz boyunca a8’deki kaleye saldırır. …Nc6 araya girer ama Qxc6+ atı alır; …a6 ya da …Qb6 ise Qxa8’e izin verir. c4’ü tutan zincir, Siyah’a bir taşa mal oldu.
Neden başka bir hamle değil?
6.Nb1-c3— Güzel bir gelişim hamlesi, ama anı kaçırıyor: …Qb6 her şeyi korur ve piyonlar toparlanır.6.b2-b3— Bir piyonu geri kazanır: …Bb7 bxc4 bxc4 Bxc4. İyi, ama Qf3 bir taş kazanıyor.
Kendi başına
Adım 7 · Şimdi sen
Beyaz oynar
rnbqkb1r/ppp1pppp/8/3n4/3P4/8/PP2PPPP/RNBQKBNR w KQkq - 0 4Siyah c4’e …Nf6 ile karşılık verdi, sen de d5’te değiştin. At geri aldı ve arkasında hiçbir destek olmadan merkezde duruyor. Hamleni seç.
İpucu: d5’teki atın arkasında piyon yok. Ya onu kov, ya da kovmaya hazırlan.
Hamle: 4.e2-e4
4.e4. At anında kovuluyor; …Nf6 ya da …Nb6 sonrası Beyaz’ın iki merkez piyonu ve serbest bir eli olur. c4 hiçbir zaman piyon meselesi değildi; mesele d5’ti.
Burada bunlar da iyi
4.Ng1-f3— Bu da güçlü, sakin yol: önce Nf3, sonra e4; ata karşı Qb3 fikirleriyle.
Neden başka bir hamle değil?
4.Nb1-c3— Oynanabilir, ama …Nxc3 bxc3 atını değişir ve hiçbir şeyi onarmaz: oysa e4 atı koşturmaya devam eder.4.e2-e3— Sağlam ama pasif: d5’teki ata dokunulmuyor ve Siyah rahatça …c5 oynuyor. Oynanabilir, ama konunun özü bu değil.4.Qd1-b3— Oynanabilir, ama …e6 atı korur ve vezir bir piyonun işini yapmış olur. Önce e4.
Kısa bir tekrar
Uygulamada bu konum dersin kendisinde yer almaz; fikrin oturup oturmadığını görmek için daha sonra tekrar olarak karşına çıkar.
Senin hamlen
Sıra sende, Siyah’sın
Siyah oynar
rnbqkbnr/ppp1pppp/8/3p4/2PP4/8/PP2PPPP/RNBQKBNR b KQkq - 0 2Artık Siyah sensin. Beyaz az önce gambiti oynadı. Ya merkezi koru, ya da bir planla al.
İpucu: Ya d5’teki piyonu destekli tut, ya da bir planla al. Onu askıda bırakma.
Hamle: 2…e7-e6 veya 2…c7-c6
Doğru: piyon d5’te kalıyor. …e6 (Ortodoks) ya da …c6 (Slav) merkezi korur, hemen ardından gelişim gelir. Beyaz’ın c4 piyonu baskı işini yapmayı sürdürür, ama hiçbir şey kazanmaz.
Burada bunlar da iyi
2…d5xc4— Bu da olur: Kabul edilen varyant. d5’ten vazgeçiyorsun, ama piyonun geri geleceğini biliyorsun; hızla geliş ve …c5 ile merkeze vur.
Neden başka bir hamle değil?
2…Ng8-f6— Oynanabilir, ama cxd5 Nxd5 e4 atı kovarken Beyaz büyük merkezini kuruyor: d5’ten karşılıksız vazgeçmiş oldun. Devamı:3.c4xd5 Nf6xd5 4.e2-e42…e7-e5— …e5? dxe5 d4 ve Siyah karşılığında bir piyon gambiti vermiş olur; adı Albin: keskin, ama nesnel olarak daha kötü.2…c7-c5— …c5? cxd5 Qxd5 Nf3 ve vezir tahtanın tam ortasında açıkta kalır.2…Nb8-c6— …Nc6 kendi c piyonunun önünü kapatır; Chigorin oynanabilir, ama d5’i destekten yoksun bırakır.
Ne öğrendin
c4 hediye değil, baskıdır. Siyah alırsa gelişimini yap ve piyonu geri al; …b5 ile tutmaya kalkarsa a4 zinciri kırar.
Bir sonraki oyununda
1.d4 d5 2.c4’ten sonra Siyah alırsa e3 ya da e4 oyna ve filinle geri al. …b5 ile piyonu tutmaya çalışırsa hemen a4 oyna. Siyah d5’te atla değişirse e4 oyna.