Γλωσσάρι

Η κοινή γλώσσα του τραπεζιού και της ανάλυσης

Βασικοί όροι, στρατηγική και το λεξιλόγιο της ανάλυσης με υπολογιστή, όλα σε μία σελίδα. Το γλωσσάρι έχει 101 λήμματα και καθένα έχει δικό του σύνδεσμο για κοινοποίηση.

Πώς να το χρησιμοποιήσεις

Δίπλα στην ελληνική απόδοση δίνεται και ο διεθνής αγγλικός όρος, ώστε να αναγνωρίζεις την ίδια έννοια στα μαθήματα, στα εργαλεία ανάλυσης και στην κουβέντα με παίκτες από άλλες χώρες.

Και οι 101 όροι

Αναζήτηση όρου

A

Άγκυρα (anchor)¶: Πόρτα με δύο ή περισσότερα δικά σου πούλια μέσα στο σπίτι του αντιπάλου. Αμυντική βάση που ετοιμάζει χτυπήματα.
Acey-Deucey¶: Αμερικανική ναυτική παραλλαγή όπου η ζαριά 1-2 ξεκλειδώνει μπόνους κινήσεις και επιπλέον ζαριά.
Αυτόματος διπλασιασμός (automatic double)¶: Μόνο σε παιχνίδι για λεφτά: τα ίσα ζάρια στο άνοιγμα ανεβάζουν τον κύβο στο 2.
Προωθημένη άγκυρα (advanced anchor)¶: Άγκυρα στη θέση 20 — τη «χρυσή άγκυρα» — ή στη θέση 18.

B

Τριπλό (backgammon)¶: Νίκη πριν ο αντίπαλος μαζέψει πούλι, ενώ έχει ακόμη πούλι στην μπάρα ή μέσα στο σπίτι σου. Μετράει το τριπλάσιο της αξίας του κύβου.
Πίσω παιχνίδι (back game)¶: Στρατηγική στηριγμένη σε δύο ή περισσότερες άγκυρες βαθιά μέσα στο σπίτι του αντιπάλου.
Μπάρα (bar)¶: Η κεντρική ράχη του ταμπλό· εκεί ανεβαίνουν τα χτυπημένα πούλια.
Θέση της μπάρας (bar point)¶: Η θέση 7. Μετά την πόρτα του 5, η δεύτερη πιο πολύτιμη επιθετική πόρτα.
Μάζεμα (bear off)¶: Το βγάλσιμο πουλιού από το ταμπλό· επιτρέπεται μόλις και τα 15 πούλια σου μπουν στο σπίτι σου.
Beaver¶: Μόνο σε παιχνίδι για λεφτά: άμεσος αντιδιπλασιασμός από τον παίκτη που μόλις δέχτηκε διπλασιασμό, με τον κύβο να μένει δικός του.
Μπλιτς (blitz)¶: Ολομέτωπη επίθεση με στόχο να κλειστεί ο αντίπαλος έξω όσο κάθεται στην μπάρα.
Κλειστή θέση (block)¶: Φτιαγμένη πόρτα που δεν αφήνει τα αντίπαλα πούλια να πατήσουν εκεί.
Μονό πούλι (blot)¶: Θέση με ένα μόνο πούλι — εκτεθειμένο σε χτύπημα.
Χτίστης (builder)¶: Ελεύθερο πούλι τοποθετημένο έτσι ώστε να βοηθήσει να χτιστεί νέα πόρτα στην επόμενη ζαριά.

C

Εξαργύρωση (cash)¶: Διπλασιάζεις για να βγάλεις τον αντίπαλο από το παιχνίδι: προσφέρεις κύβο που σωστά θα αφήσει, κλειδώνοντας το τρέχον ποντάρισμα.
Πούλι (checker)¶: Το πιόνι του παιχνιδιού· κάθε παίκτης έχει 15.
Chouette¶: Τάβλι για λεφτά με πολλούς παίκτες: ένας «στο κουτί» απέναντι σε ομάδα με αρχηγό, όπου κάθε μέλος της κρατά δικό του κύβο.
Κλείσιμο (closeout)¶: Και οι έξι πόρτες του σπιτιού φτιαγμένες ενώ ο αντίπαλος κάθεται στην μπάρα — δεν μπαίνει μέχρι να ανοίξει θέση.
Στραβό ζάρι (cocked dice)¶: Ζάρι που δεν κάθεται επίπεδα μετά τη ρίψη· ξαναρίχνονται και τα δύο.
Ο μεγάλος γύρος (come-around)¶: Το ταξίδι ενός πουλιού από την πλευρά του αντιπάλου, γύρω από όλο το ταμπλό, μέχρι το σπίτι σου.
Επαφή (contact)¶: Θέση όπου τα αντίπαλα πούλια μπορούν ακόμη να χτυπήσουν το ένα το άλλο.
Κάλυψη (cover)¶: Βάζεις δεύτερο πούλι πάνω σε δικό σου μονό και φτιάχνεις την πόρτα.
Κανόνας Crawford¶: Καθολικός στα ματς: όταν ένας παίκτης φτάσει για πρώτη φορά έναν πόντο από τη νίκη, το επόμενο παιχνίδι παίζεται χωρίς κύβο.
Πέρασμα τεταρτημορίου (crossover)¶: Η μετακίνηση ενός πουλιού σε επόμενο τεταρτημόριο του ταμπλό.
Κύβος (cube)¶: Η σύντομη ονομασία του κύβου διπλασιασμού.
Cubeful / cubeless equity¶: Η αναμενόμενη αξία μιας θέσης με ή χωρίς τις μελλοντικές αποφάσεις κύβου στον υπολογισμό.
Ζωή του κύβου (cube life)¶: Η αξία που απομένει στην κατοχή του κύβου· ποσοτικοποιείται με τους υπολογισμούς ζωντανού κύβου του Janowski.

D

DAU¶: Daily active users — οι ημερήσιοι ενεργοί χρήστες· έτσι μετρούν οι online πλατφόρμες το μέγεθος της κοινότητας μέρα με τη μέρα.
Διασπορά αριθμών (diversification)¶: Απλώνεις τους χρήσιμους αριθμούς σου, ώστε πολλές διαφορετικές ζαριές να δουλεύουν για σένα.
DMP¶: «Double match point»: και οι δύο παίκτες βρίσκονται έναν πόντο πριν από τη νίκη του ματς.
Διπλασιασμός (double)¶: Πρόταση να διπλασιαστεί το ποντάρισμα μέσω του κύβου, πάντα πριν από τη ζαριά· στο ελληνικό τραπέζι θα την ακούσεις και «βίδο».
Διπλές (doubles)¶: Ο ίδιος αριθμός και στα δύο ζάρια (π.χ. 4-4)· ο αριθμός παίζεται τέσσερις φορές.
Κύβος διπλασιασμού (doubling cube)¶: Ο εξάπλευρος κύβος με τα 2, 4, 8, 16, 32, 64 που ανεβάζει την αξία του παιχνιδιού.
Παράθυρο διπλασιασμού (doubling window)¶: Το εύρος πιθανοτήτων νίκης όπου ο διπλασιασμός είναι σωστός και ο αντίπαλος οφείλει ακόμη να δεχτεί.
Αφήνω (drop)¶: Απορρίπτεις τον διπλασιασμό (αλλιώς «pass») και παραδίδεις το παιχνίδι στην τρέχουσα αξία του κύβου.
Ταύτιση αριθμών (duplication)¶: Στήνεις τη θέση ώστε ο αντίπαλος να χρειάζεται τον ίδιο αριθμό για δύο διαφορετικές δουλειές — άρα λιγότερες ζαριές τον εξυπηρετούν.

E

EMG¶: «Equivalent to money game» — η κανονικοποιημένη μονάδα με την οποία εκφράζεται το equity στο ματς.
Μπάσιμο (entering)¶: Η είσοδος πουλιού από την μπάρα στο σπίτι του αντιπάλου.
Equity¶: Η αναμενόμενη αξία μιας θέσης, συνήθως σε μονάδες κύβου ή πόντους.
EPC¶: Effective pip count — το ωμό μέτρημα πιπ συν την αναμενόμενη σπατάλη· το καθιερωμένο μέτρο στις θέσεις μαζέματος.

F

Φεύγα (fevga)¶: Ελληνική και τουρκική παραλλαγή χωρίς χτυπήματα, όπου ακόμη κι ένα μόνο πούλι κρατά τη θέση.
Αρχική ζαριά (first roll)¶: Το άνοιγμα όπου κάθε παίκτης ρίχνει ένα ζάρι· ο μεγαλύτερος αριθμός παίζει πρώτος και τα δύο νούμερα.

G

Παρτίδα (game)¶: Μία αυτοτελής αναμέτρηση που τελειώνει όταν ένας παίκτης μαζέψει και τα 15 πούλια του.
Διπλό (gammon)¶: Νίκη πριν ο αντίπαλος προλάβει να μαζέψει έστω ένα πούλι. Μετράει το διπλάσιο της αξίας του κύβου.
Χρυσή πόρτα (golden point)¶: Η πόρτα του 5 στην επίθεση — ή η θέση 20 ως αμυντική «χρυσή άγκυρα».

H

Χτύπημα (hit)¶: Πατάς πάνω σε αντίπαλο μονό πούλι και το στέλνεις στην μπάρα.
Παιχνίδι αναμονής (holding game)¶: Κρατάς άγκυρα στο στρατόπεδο του αντιπάλου — συνήθως τη θέση 20 — και περιμένεις τη βολή σου.
Σπίτι (home board)¶: Το εσωτερικό ταμπλό ενός παίκτη — οι θέσεις 1 έως 6 από τη μεριά του.

I

Έμμεση βολή (indirect shot)¶: Βολή που χρειάζεται τον συνδυασμό και των δύο ζαριών για να χτυπήσει — μονό πούλι 7 έως 12 πιπ μακριά.
Εσωτερικό ταμπλό (inner board)¶: Το ίδιο με το σπίτι.

J

Κανόνας Jacoby¶: Μόνο σε παιχνίδι για λεφτά: διπλά και τριπλά μετράνε ως απλές νίκες αν ο κύβος δεν έχει γυρίσει.
Τύπος Janowski¶: Ο καθιερωμένος τύπος για το cubeful equity, που συνδυάζει τα δύο άκρα του νεκρού και του ζωντανού κύβου.

K

Μέτρημα Keith (Keith count)¶: Διόρθωση του μετρήματος πιπ που συνυπολογίζει την κατανομή των πουλιών πριν από αποφάσεις κύβου σε κούρσα.

L

Τελική κούρσα (late race)¶: Κούρσα με τα περισσότερα πούλια μέσα ή κοντά στο σπίτι.
Ζωντανός κύβος (live cube)¶: Κύβος που μπορεί ακόμη να αντιδιπλασιαστεί — σε αντίθεση με τον «νεκρό» κύβο.
Το άλμα του ερωτευμένου (lover’s leap)¶: Το τρέξιμο ενός πίσω πουλιού 24/13 με αρχική ζαριά 6-5.

M

MAU¶: Monthly active users — το μηνιαίο μέτρο του μεγέθους μιας κοινότητας παικτών.
Ματς (match)¶: Αναμέτρηση πολλών παρτίδων που παίζεται μέχρι Ν πόντους (π.χ. 7, 11, 13, 21).
Match equity¶: Η πιθανότητα να κερδίσεις το ματς από ένα συγκεκριμένο σκορ.
MET¶: Match equity table — ο καθιερωμένος πίνακας με τις πιθανότητες νίκης του ματς ανά σκορ.
Μεσαία θέση (midpoint)¶: Η θέση 13.

N

Nackgammon¶: Παραλλαγή του Nack Ballard με μετατοπισμένη εκκίνηση — έξτρα άγκυρα στη θέση 23· βαθύτερη και λιγότερο εξαρτημένη από την τύχη.
Ναρντ / νάρντι (nard)¶: Ο περσικός πρόγονος του ταβλιού — και το σημερινό όνομα της οικογένειας στον ρωσόφωνο κόσμο.

O

Μαζεμένο (off)¶: Πούλι που έχει ήδη βγει από το ταμπλό.
Εξωτερικό ταμπλό (outer board)¶: Το μεσαίο τμήμα — οι θέσεις 7 έως 12 από τη μεριά του παίκτη.

P

Pass¶: Απόρριψη του διπλασιασμού (το ίδιο με το «αφήνω»), με παράδοση της τρέχουσας αξίας του κύβου.
Πλήρωσε τώρα ή αργότερα (pay now or pay later)¶: Το διαρκές δίλημμα να δεχτείς ένα μικρό ρίσκο τώρα για να αποφύγεις μεγαλύτερο μετά. Συχνά είναι η σωστή επιλογή.
Πιπ (pip)¶: Μία μονάδα απόστασης πάνω στο ταμπλό — ένα βήμα της διαδρομής.
Μέτρημα πιπ (pip count)¶: Το σύνολο των πιπ που απομένουν στα πούλια σου μέχρι το μάζεμα. Και οι δύο πλευρές ξεκινούν από 167.
Πλακωτό (plakoto)¶: Ελληνική παραλλαγή όπου τα μονά πούλια καρφώνονται εκεί που στέκονται αντί να χτυπιούνται.
Θέση / πόρτα (point)¶: Ένα από τα 24 τρίγωνα του ταμπλό. Με δύο πούλια η θέση γίνεται πόρτα· αν χτιστεί πάνω σε αντίπαλο μονό, το χτυπά την ίδια στιγμή.
Pony¶: Αργκό της αγγλόφωνης παρέας για τον κύβο διπλασιασμού.
Μετά το Crawford (post-Crawford)¶: Τα παιχνίδια μετά το παιχνίδι Crawford σε ένα ματς, με τον κύβο ξανά σε χρήση.
PR¶: Performance rating: το μέσο σφάλμα equity ανά απόφαση σε σύγκριση με αναλυτή νευρωνικού δικτύου. Όσο χαμηλότερο, τόσο καλύτερα· κάτω από 2 σημαίνει παγκόσμια κλάση.
Φράγμα (prime)¶: Συνεχόμενες φτιαγμένες πόρτες: φράγμα τεσσάρων, πέντε ή — αδιαπέραστο — έξι θέσεων.
Αποδεδειγμένα δίκαια ζάρια (provably fair dice)¶: Ζάρια που παράγονται με κρυπτογραφική δέσμευση-αποκάλυψη, ώστε κάθε ζαριά να επαληθεύεται μετά το παιχνίδι.

R

Κούρσα (race)¶: Θέση χωρίς καμία εναπομένουσα επαφή ανάμεσα στις δύο πλευρές.
Raccoon¶: Μόνο σε παιχνίδι για λεφτά: αντιδιπλασιασμός ως απάντηση σε beaver, πάλι με διατήρηση του κύβου.
Αντιδιπλασιασμός (redouble)¶: Επόμενος διπλασιασμός από τον παίκτη που κατέχει τον κύβο.
Ζαριά (roll)¶: Τα δύο νούμερα των ζαριών σε μία σειρά.
Rollout¶: Προσομοίωση του υπολογιστή που παίζει χιλιάδες παρτίδες από μια θέση για να εκτιμήσει το equity της.
Παιχνίδι κούρσας (running game)¶: Το πλάνο να τρέξεις όλα τα πούλια στο σπίτι, χωρίς καμία επαφή.

S

Διακανονισμός (settlement)¶: Μόνο σε παιχνίδι για λεφτά: συμφωνία να κλείσει η παρτίδα στη μέση, σε αξία που διαπραγματεύονται οι παίκτες.
Βολή (shot)¶: Ζαριά που χτυπά αντίπαλο μονό πούλι.
Σλοτ (slot)¶: Αφήνεις σκόπιμα μονό πούλι σε θέση-κλειδί, με σχέδιο να το καλύψεις στην επόμενη σειρά.
Άσσοι (snake eyes)¶: Η ζαριά 1-1 — λιγότερο καταστροφική απ’ όσο ακούγεται, αφού δίνει τέσσερις κινήσεις του 1.
Στοίβα (stack)¶: Πολλά πούλια στοιβαγμένα σε μία θέση· οι ψηλές στοίβες σπαταλούν υλικό.

T

Δέχομαι (take)¶: Αποδέχεσαι τον διπλασιασμό: το παιχνίδι συνεχίζεται με διπλή αξία και ο κύβος γίνεται δικός σου.
Όριο αποδοχής (take point)¶: Η ελάχιστη πιθανότητα νίκης στην οποία η αποδοχή του διπλασιασμού βγαίνει ίσα — περίπου 25% σε παιχνίδι για λεφτά· στο ματς εξαρτάται από το σκορ.
Τάμπουλα (tabula)¶: Ο ρωμαϊκός πρόγονος του σύγχρονου ταβλιού· από τη λατινική tabula ήρθε η βυζαντινή τάβλη — και το σημερινό «τάβλι».
Τάβλα (tavla)¶: Το τουρκικό όνομα και η τουρκική παράδοση του παιχνιδιού, χωρίς κύβο διπλασιασμού.
Τάβλι (tavli)¶: Το ελληνικό τάβλι — η τριάδα Πόρτες, Πλακωτό και Φεύγα, που παίζονται με τη σειρά στο ίδιο τραπέζι.
Τάιμινγκ (timing)¶: Στα παιχνίδια αναμονής και στα πίσω παιχνίδια: πόσο ακόμη αντέχεις πριν αναγκαστείς να σπάσεις μια κρίσιμη πόρτα.
Πολύ καλός για διπλασιασμό (too good)¶: Θέση τόσο κερδισμένη ώστε ο διπλασιασμός — και το σίγουρο άφημα του αντιπάλου — αποδίδει λιγότερο από το να συνεχίσεις για το διπλό.

U

Χωρίς χτίστες (underbuilt)¶: Θέση στην οποία λείπουν οι χτίστες που χρειάζονται για να χτιστούν νέες πόρτες.

V

Μεταβλητότητα (volatility)¶: Πόσο μπορεί να αλλάξει το equity μιας θέσης με μία ζαριά· η υψηλή μεταβλητότητα ανοίγει το παράθυρο του διπλασιασμού.

W

Σπατάλη (wastage)¶: Πιπ που χάνονται από αναποτελεσματικότητα στο μάζεμα — όταν ρίχνεις 6 ενώ χρειαζόσουν μόνο 1.
WBIF¶: Η World Backgammon Internet Federation — διοργανώτρια διεθνών ομαδικών διαδικτυακών αγώνων.

X

XG¶: Το eXtreme Gammon — ο κορυφαίος εμπορικός αναλυτής για το τάβλι.
X-22¶: Το θρυλικό ψευδώνυμο του Paul Magriel, από τις αριθμημένες παρτίδες προπόνησης με τον εαυτό του.

Z

Ζώνη επαφής (zone)¶: Η περιοχή του ταμπλό όπου η επαφή ανάμεσα στις δύο πλευρές είναι ακόμη δυνατή.

Δεν βρέθηκε όρος για αυτήν την αναζήτηση.